از آن‌جا که همه‌گیری ویروس کرونا اقتصاد جهانی را تکان داده و شیوه زندگی، کار و تجارت را مختل کرده است، مدیران در تلاش هستند تا عواقب فوری ناشی از آن را مدیریت کنند. اما همان‌طور که تاریخ نشان می‌دهد، لازم است برای شرایط پس از بحران ویروس کرونا یا همان پسا کرونا نیز آماده باشیم. رهبران بزرگی مانند آبراهام لینکلن، FDR، وینسون چرچیل و نلسون ماندلا، حتی درمورد قریب‌الوقوع‌ترین تهدیدات پیش روی خود نیز به سادگی واکنش نشان ندادند. دید آن‌ها فراتر از یک افق تیره و تاریک بود. آن‌ها پس از غلبه بر چالش‌ها، مردم را به سمت آینده‌ای بهتر هدایت کردند.

داشتن چشم‌انداز برای آینده پس از بحران ویروس کرونا باید قاعده‌مند و کلی باشد. تورم‌هایی که شاید بر اساس پیش‌بینی شما، در شرایط عادی ۵ سال بعد رخ می‌داد، حالا ممکن است طی چند هفته یا چند ماه اتفاق بیفتد. مواردی مانند ارتباط از راه دور، پزشکی غیرحضوری، خرید آنلاین و مصرف رسانه‌های دیجیتال ناگهان شدیدتر می‌شوند. زنجیره تأمین جهانی شکسته شده است. نحوه ارائه خدمات بهداشت و درمان به احتمال زیاد تغییر خواهد کرد و لایحه «حفاظت از بیمار و مراقبت مقرون به صرفه»، مشهور به اوباماکر که هنوز یک دهه هم از تصویب آن نگذشته، احتمالاً بی‌اهمیت جلوه خواهد کرد. بسیاری از مشتریان تجاری – تجاری[۱]ریزش می‌کنند. میلیون‌ها مصرف‌کننده کنار می‌روند. حتی ممکن است مجبور شوید درمورد بعضی از فرضیات اساسی مدل فعلی کسب و کار خود تجدید نظر کنید.

به طور خلاصه، محیط عمومی کسب و کار شما، در مقطع پسا کرونا که ممکن است یک تا دو سال طول بکشد، احتمالاً با قبل از شروع بحران متفاوت خواهد بود.

از الآن باید خود را برای شرایط پس از بحران ویروس کرونا آماده کنید. برای انجام صحیح این کار، باید نسبت به چیزی که می‌خواهید طی ۵ یا ۱۰ سال بعد به دست آورید، دید درازمدتی داشته باشید. به بیان دیگر، باید یک ستاره شمالی داشته باشید که به شکل‌گیری تفکر شما در کوتاه‌مدت و میان‌مدت کمک کند. شاید سخت باشد، اما الآن زمانی است که بذر صنایع رشد یافته بعدی ریشه می‌گیرد. به ۲۰ سال پیش شرکت اپل فکر کنید، داستان آن مشهور است. زمانی که این شرکت شروع به طراحی آی‌پد و آیفون کرد، آن هم به این دلیل که هنگام خرابی خدمات تجارت الکترونیکی شرکت دات – کام، کسب و کار اپل تحت فشار زیادی قرار گرفته بود.

البته هیچ کس نمی‌تواند معجزه کند (حتی استیو جابز هم این کار را نکرد). اما با این‌که نمی‌توانید با اطمنیان کامل پیش‌بینی کنید چه اتفاقی رخ خواهد داد، می‌توانید با شفافیت بیشتری درباره آنچه می‌توانستید انجام دهید و باید می‌شد فکر کنید. سپس طرحی برای اجرای آن بریزید و شروع به حرکت کنید.

برای پیش‌بینی آینده خود وقت بگذارید

در حالت ایده‌آل، طی چند ماه آینده باید هر هفته حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد وقت خود را به کاوش و پیش‌بینی جایگاه خود در دوران پسا کرونا اختصاص دهید. البته این پیش‌بینی باید با دید بلندمدت شما سازگار باشد.

با توجه به نیازهای اضطراری شرایط حاضر، ممکن است بعضی از مدیران وسوسه شوند مسئولیت این نوع تفکر را به دیگران واگذار کنند. اما بسیار مهم است که مدیرعامل، مدیر مالی، مدیر فروش و دیگر مدیران اصلی و ارشد شرکت، خودشان این کار را انجام دهند.

درباره تغییرات احتمالی مشتریان، بازارها، محیط کار و سایر موارد تحقیق کنید. به نیازهای مشتری‌های خود توجه کنید، خواسته‌های جدید و در حال تحول آن‌ها را در نظر گرفته و خدمات و قابلیت‌های کلی خود را با آن‌ها سازگار کنید.

بررسی کنید که کسب و کار شما در مواجهه با این تغییرات تا چه حد مقاوم خواهد بود. تهدیدها و فرصت‌ها را در نظر بگیرید. عواملی که اهمیت خود را از دست داده‌اند به دقت تعیین کنید، ممکن است نیاز به فروش یا کنار گذاشتن بعضی چیزها داشته باشید. همچنین فرصت‌ها را تشخیص داده و زمینه را برای رشد سریع‌تر آن‌ها فراهم کنید.

یک استراتژی تدوین کنید تا از آینده‌ای که تصور کرده‌اید، به امروز برگردانید

با کار کردن وارونه، مسیری را از اهداف بلندمدت خود به میان‌مدت (نقطه کانونی پسا کرونا)، و از آن‌جا تا امروز ترسیم کنید. با استفاده از مهندسی معکوس، در طول مسیر مجموعه‌ای از معیارها و نقاط عطف مهم را در فواصل منظم مشخص کنید. دلیل شروع کار از آینده و برگشتن به عقب این است که (۱) به شما این امکان را می‌دهد که بدون دخالت محدودیت‌های بیش‌ از حد امروز، اهدافی که می‌توانستید به دست آورید را تشخیص دهید. (۲) این امر شما را وادار می‌کند که دقیق فکر کنید. (۳) به شما کمک می‌کند تا سرمایه‌گذاری‌های خود را اولویت‌بندی کنید.

به عنوان مثال، فرض کنید شما رئیس یک دانشگاه هستید. می‌دانید که آموزش آنلاین، و مدل‌هایی که قادر به ترکیب آموزش غیرحضوری و حضوری باشند، بخش مهمی از آینده کاری شما خواهد بود. این آینده، که قبل از بحران نیز جزء اهداف شما بوده، حالا تبدیل به اولویت نخست شده و سرعت بیشتری گرفته است. برای تبدیل آموزش‌های امسال به آموزش‌های آنلاین (که بدون شک یک کار قابل تحسین و برجسته است)، از روش بازگشت به عقب استفاده کنید. تصور کنید در آغاز سال تحصیلی جدید در پائیز ۲۰۲۱ چه چیزی را انتخاب خواهید کرد؟

سپس از خود بپرسید چه چیزی و در چه زمانی باید انجام شود تا بهترین اتفاق رخ دهد. البته زیرساخت‌های مورد نیاز برای انجام این کار نیز باید وجود داشته باشند. برنامه‌های درسی مشخص شده و افراد مورد نیاز آموزش دیده و استخدام شده باشند. شاید در صورت تدوین یک برنامه داخلی، بتوانید تمام موارد مورد نیاز را از داخل مجموعه خود تأمین کنید. یا شاید هم لازم باشد یک برنامه‌نویس استخدام کرده و بعضی تجهیزات را خریداری کنید. ترم پاییز ۲۰۲۰ که از چند ماه دیگر شروع می‌شود، فرصت مهمی برای آزمایش برنامه پیش‌بینی شده شما خواهد بود.

همچنین بخوانید: اهمیت فناوری در مقابله با کرونا

برای یادگیری و تغییر آماده باشید

با توجه به اینکه شرایط به سرعت در حال تغییر است، مطمئن شوید که میزان پیشرفت خود را اندازه‌گیری و بررسی کرده و روی آن نظارت داشته باشید. در ابتدا می‌توانید فرضیه‌ها را بررسی کنید. وقتی آن‌ها را در دنیای واقعی آزمایش می‌کنید؛ داده‌ها و تجربیات بیشتری برای اثبات یا رد آن‌ها خواهید داشت. بر اساس آن‌چه یاد می‌گیرید، دیدگاه و استراتژی خود را تنظیم کنید.

همان‌طور که در راستای اهداف میان‌مدت و بلندمدت خود تلاش می‌کنید، باید به هشدارهای قوی و ضعیفی که دریافت می‌کنید توجه داشته باشید. این امر نیاز به درجه خاصی از فروتنی دارد. زیرا احتمالاً مجبور خواهید شد پس از آزمایش فرضیه‌ها در واقعیت و عدم موفقیت آن‌ها، بعضی از باورهای قطعی خود را تغییر دهید. سرعت و مهارت دو کلید اصلی هستند. باید سریع یاد بگیرید و مرتباً اصول خود را تنظیم کنید. با انجام این کار، می‌توانید بینش خود را بازبینی کرده و به اصلاح آن ادامه دهید.

کارکنان را در میدان دید خود قرار دهید

افراد شما باید فداکاری کنند، بنابراین نیاز دارید که آن‌ها نیز به دیدگاه شما درباره آینده بهتری که می‌توانند به آن دست یابند، اعتقاد داشته باشند. در حالت ایده‌آل، همین الآن هم نسبت به آن‌چه که می‌خواهید الهام‌بخش، هدفمند و نسبتاً پایدار باشد، دید درازمدتی دارید. با اینکه تجارت بدون داشتن هدف و مأموریتی صریح نیز می‌تواند موفق عمل کند، بین اهداف و حاشیه سود رابطه تنگاتنگی وجود دارد.

در سال ۲۰۱۹، شرکت ما، ۲۰ کمپانی را که بیشترین تأثیرگذاری را طی یک دهه گذشته داشته‌اند، شناسایی کرد. ما متوجه شدیم، یک هدف ویژه، بین همه آن‌ها مشترک بود. به عنوان مثال شرکت زیمنس (Siemens) اخیراً یک مأموریت بزرگ را برای خدمت به جامعه پذیرفته است. تنسنت (Tencent) چینی نیز آمادگی خود را برای انجام پروژه «فناوری برای منافع اجتماعی» اعلام کرده بود. همچنین شرکت Ørsted دانمارکی، خود را از یک تجارت درگیر در گاز طبیعی، به یک شرکت درگیر با انرژی باد تبدیل کرد و سود خالص خود را حدود ۳ میلیارد دلار در سال افزایش داد. تدوین چشم‌انداز بلندمدت به عنوان یک شرکت سبز، نه تنها می‌تواند الهام‌بخش مردم باشد، بلکه به مدیران آن نیز کمک می‌کند تا استراتژی‌های خود را در راستای این هدف تنظیم کنند.

غیرممکن است بتوان سنگینی بحران حاضر را بیش از حد ارزیابی کرد. بسیاری از شما در حال مبارزه با چالش‌های حیاتی هستید. تقریباً همه شما باید اقداماتی را انجام دهید، که در هنگام اعلام شرایط جنگی انجام می‌شوند. شاید احساس کنید نمی‌توانید برای ایجاد چشم‌انداز و طراحی یک مسیر استراتژیک وقت بگذارید. اما مدیرانی که به روز باشند و در شرایط بحرانی دید بلندمدت داشته باشند، در دوران پسا کرونا شرکت‌هایی به مراتب قوی‌تر و مقاوم‌تر از گذشته خواهند داشت.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پیشنهاد به شما